 UNICODE FONTs |
 |
 |
|
UNICODE FONTs |
|
|
Phạm-Môn là con đường thứ Ba hay là cửa Tu-Chơn trong nền Đại-Đạo, mỗi mỗi việc chi đều do khẩu-thuyết mật-truyền của Đức Hộ-Pháp chớ không có giấy tờ văn-kiện chi hết. Vì thế nên muốn tìm lại một chứng-minh cụ thể nào về Phạm-Môn đều không thể có.
Nhưng thiết nghĩ Phạm-Môn cũng là một Cơ-Quan trọng-yếu trong nền Đại-Đạo nên không thể thiếu trong Bộ Đạo-Sử nầy. Nếu những người đương thời không có ghi lại thì các Sử-Gia hậu thế biết căn cứ vào đâu mà sưu-khảo hầu hoàn-thành Bộ Đạo-Sử được đầy-đủ.
Riêng về kẽ viết bảng Phạm-Môn Lược-Sử nầy không bao giờ dám có cao vọng sẽ chen tựa trong bậc ngưỡng cửa Sử-Gia nền Đại-Đạo, nhưng trót lỡ nhận sự phú-thác của đàn Anh nên không thể vì lẽ gì từ chối được.
Vẫn biết rằng : Tôi là kẽ thấy cạn hiểu gần thì dám đâu tự xứng với việc quá sức mình, nhưng nhìn kỹ lại các bậc đàn Anh trong cửa Phạm-Môn đã kẽ trước người sau lần hồi qui-vị gần như sắp hết, chỉ còn lại năm bảy Anh đều là đã lưng còm tóc bạc, tai điếc mắt lờ. Nên dầu cho tôi có ngập-ngừng e ngại đến đâu, buộc lòng cũng phải cố gượng-gắng làm việc của đàn Anh giao phó, nhưng chắc rằng không tránh khỏi những điều thiếu sót và cũng hẵn là việc lầm-lỗi về luật hành-văn không phải ít.
Kính xin Quí Vị cao-minh rộng tình thông-cảm lượng thứ cho và bổ-túc thêm những điều thiếu sót.
Phạm-Môn phôi thai từ năm Kỷ-Tỵ (1929), khởi thủy do Đức Hộ-Pháp sang phần đất tại xóm Trường-Đua thuộc xã Hiệp-Ninh, quận Châu-Thành, tình Tây-Ninh tạo một ngôi nhà, ngôi nhà đầu tiên nầy do Đức Hộ-Pháp đặt cho Ông Lễ-Sanh Thượng-Ngươn-Thanh lãnh khoán, khi làm xong kéo đem tới dựng lên ( nhà cột cây lợp tranh ).
Trong lúc đang kiến tạo ngôi nhà nầy có một số người Đạo Tâm tự đến xin làm giúp cho Đức Hộ-Pháp. Mục đích của những người nầy là muốn được gần gũi Đức Hộ-Pháp để học Đạo và cứ như thế số người đến xin làm mỗi ngày thêm đông.
Đến năm Canh-Ngọ (1930) Đức Hộ-Pháp mới nói với những người nầy rằng: Chỗ nầy không phải chỗ làm công-quả, nếu ai muốn làm công-quả, thì về trong Tòa-Thánh mà làm. Còn như em nào muốn theo Qua, thì phải làm tờ Hiến-Thân trọn đời vào Phạm-Môn và phải có cha mẹ với vợ bằng lòng ký tên cho hiến-thân mới đặng, đồng thời Tờ Hiến-Thân phải có Đầu-Họ Đạo vi chứng. Những anh em nầy hợp nhau bàn tính, kết quả anh em đồng-ý làm Tờ Hiến-Thân. Khi làm Tờ Hiến-Thân xong đệ lên Đức Hộ-Pháp, Ngài xem xong rồi đệ luôn qua cho Ngài Đầu-Sư Thượng-Trung-Nhựt.
Từ ngày Anh, Em làm Tờ Hiến-Thân rồi, Đức Thầy buộc làm công mỗi tháng phải làm đủ 27 ngày,nghỉ 3 ngày là: Mồng 1, 20 và 30. Nếu tháng thiếu nghỉ ngày 29.
Đến đây nhận thấy số người khá đông, phần ăn uống có mòi thiếu-thốn. Mấy người lớn tuổi có phần hiểu biết hơn, mới phân ra một số đi cưa cây làm cửa để trang trí ngôi nhà mới cất, còn m số thì lo kiếm rung đặng làm, khi bàn tính xong trình lên cho Đức Thầy hay, được Đức Thầy chấp thuận và Đức Thầy hỏi mướn sở rung của bà Nữ Chánh-Phối-Sư Lâm-Hương-Thanh tọa lạc tại Bến-Sỏi Tây-Ninh. Vụ làm rung do Ông Võ-Văn-Lèo làm chủ-sở và nhờ Anh, Em ở xã Ninh-Điền và Trà-Siêm giúp trâu cày rung và lúa giống.
Khi ngôi nhà được trang-trí kín đáo, xây hai cây trụ cửa ngỏ xong, Đức Thầy mới dạy làm tấm bảng đề hai chữ " Phạm-Nghiệp " và dăng lên đôi liễng như vầy:
Đồng thời Đức Thầy dạy Anh Em về Tòa-Thánh tạo Sở " Khách-Đình " kế lộ Phước-Đức-Cù, sau hậu nhà Sở Khách-Đình sát với rừng cấm ( hướng Nam Tòa-Thánh ). Nhà Sở nầy do Ông Nguyễn văn Lư làm chủ- sở. Trong lúc tạo Cơ-Sở nầy cơm gạo rất thiếu- thốn, mỗi bửa ăn là khoai mì với lá đậu rồng, lá cây búng chấm nước muối. Lúc đó, Ông Phạm văn Út là người nhỏ tuổi hơn hết ( lối 20 tuổi ) tới bửa ăn vô thấy toàn là khoai mì với nước muối liền khóc ròng, vì đã kéo dài đến cả tháng mà chưa được có bữa cơm nào. Lạ thật một điều là trong số anh em nầy khi có ai về thăm nhà, cha mẹ hoặc vợ con hỏi thăm lên trên chùa làm công- quả là làm việc gì? Trả lời: - Làm nhà, học kinh, học Đạo, và trồng tỉa, chớ không bao giờ cho biết sự khổ- hạnh đói khát, vì sợ cha mẹ vợ con buồn rồi không cho đi nữa. Mãi đến sau có dịp hỏi lại với nhau mới biết mỗi người trả- lời với gia- đình giống như nhau.
Lúc làm cây tạo dựng nhà Sở Khách-Đình, đã gần đến ngày dựng mà còn thiếu cây đòn dông, Anh Em mới bạo gan vô rừng cấm đốn cây dầu nước, rồi mượn mấy Anh Em người Miên phụ khiêng đem về cưa ra đặng làm cây đòn dông. Khi vừa cưa xong chưa kịp dọn dẹp, kế có Ông Đi Ngự là Đi Kiểm Lâm vô tới thấy cây mới cưa, nên đi vòng theo mé rừng thấy dấu đường khiêng cây về liền trở vô bắt viết lập Biên-Bản. Anh em liền đến trình cho Đức Thầy hay, Đức Thầy nói: - Nó muốn kiếm tiền đó,mấy em về năn- nỉ cho tiền nó là xong. Anh em liền trở về năn- nỉ và cho năm đồng bạc ( 5$00 ) Thầy Đi Ngự nói: - Thôi, tôi vui lòng tha cho, nhưng từ nay đừng ăn cắp cây của Nhà Nước nữa. Nói rồi xé hủy Biên-Bản ra về.
Đến cuối năm Canh-Ngọ (1930) Đức Thầy cho anh em xuống mở Sở Phạm-Môn tại Tâm - Lạch thuộc xã Trường-Hòa ( Tây-Ninh ) do Ông Lê văn Lưu làm Chủ-Sở sắp đặt việc nhà cửa và canh-tác ruộng rẫy.
Ông Phạm văn Màng nhiệm-vụ coi Anh Em người Miên làm hằng ngày. Vì Sở nầy có bốn chục (40) người Miên kể cả Nam ,Nữ. Còn người Việt-Nam lối hai chục người (20).
Ông Lại văn Sắc lo về Lương-Thực và Ngoại-Giao. Khi mới đến tạm ở nơi nhà của Ông Út Giáp ( Phạm văn Giáp ) , vì nhà của Ông Giáp gần chỗ tạo nhà Sở, phần lớn trong ni vụ kiến-tạo nhà Sở nầy đều nhờ sự giúp đỡ của Anh Em Ông Giáp. Nguyên bỡi Ông Phạm văn Giáp lúc nầy đang ở giúp việc cho Đức Thầy tại Hộ-Pháp-Đường. Khi khỡi sự khai mở ruộng rẫy, lúc đem trâu ra máng cày vô rồi, chính Đức Thầy cầm cày, Anh Em dắt trâu, cày đủ ba vòng Đức Thầy trao lại cho Anh Em ỡ Sỏ cày.
Cũng trong năm này, Đức Thầy dạy cả Anh Em phải học Thập Điều Giới Răn, phải học cho thuộc làu đặng khi Thầy biểu đọc lại là phải cho thuộc.
Sở Nữ Công-Nghệ ở gần ngã tư Ao Hồ kế bên cửa số 7 ngoại ô Thánh-Địa do Ông Đinh văn Tiết làm Chủ-Sở.
Sở Dưỡng-Lão-Đường cũng gần ngã tư Ao Hồ , nền nhà Sở là Điện-Thờ Phật-Mẫu Đệ-Tam ngày nay ( Canh Thân 1980 ) do Ông Lê văn Tri làm Chủ-Sở.
- Đến cuối năm Tân-Mùi (1931) Đức Thầy cho hay đến ngày mồng 3 tháng Giêng Nhâm -Thân (1932) sẽ làm Lễ Hồng-Thệ ( Đào-Viên-Pháp ) tại Sở Trường-Hòa.
Trước khi hồi-ký lại nội vụ Hồng-Thệ tôi xin ghi lại hai mươi ba vị (23 vị) Minh-Thiện-Đàn thuộc Thánh-Thất Khổ-Hiền-Trang xã Phú-Mỹ, quận Châu-Thành, tỉnh Mỹ-Tho đã Hồng-Thệ từ ngày rằm tháng hai Canh-Ngũ (1930) tại Thánh-Thất Khổ-Hiền-Trang (1). Chiếu theo Niên Lịch thì 23 vị Minh-Thiện-Đàn Hồng-Thệ trước, nên xin ghi vào đây trước. Hơn nữa, Minh-Thiện-Đàn cũng là Phạm-Môn cũng như Trí-Huệ-Cung, Trí-Giác-Cung, và Vạn-Pháp-Cung tựu trung cũng là Phạm-Môn. Danh sách 23 vị Minh-Thiện-Đàn Hồng-Thệ kể dưới đây:
|
Họ và Tên
1 Phan văn Minh |
Xã
Phú-Mỹ |
Quận
Châu-Thành |
Tỉnh
Mỹ-Tho |
Đúng ngày mồng 3 tháng Giêng Nhâm-Thân (1932) cả Anh Em Phạm-Môn Nam Nữ và luôn cả Cha Mẹ Vợ Con của Anh Em đều tựu đến Sở Trường-Hòa rất đông phỏng chừng lối ngàn người.
Đến 7 giờ tối Đức Thầy dạy lấy một cái thau rửa thật sạch, đem để trước Thiên-Bàn, Đức Thầy nói: Đáng lẽ là mỗi người có tên Hồng-Thệ hôm nay tự mình cắt tay lấy máu đựng chung trong thau nầy rồi mỗi người uống một hớp, nhưng mấy em là người Đạo mỗi người đều giữ trường-trai không thể làm như vậy được, nên phải dùng rượu chát đỏ thay thế, đổ rượu vào thau nầy cho nhiều vì mấy em đông lắm, lại thêm Cha Mẹ, Vợ Con của mấy em. Khi đổ rượu vào thau xong, Đức Thầy làm lễ Chí-Tôn và hành pháp vào thau rượu rồi kêu từ người theo danh bộ đã chọn sẵn và cả Cha Mẹ, Vợ Con của người được Hồng-Thệ vô.
Người chánh danh Phạm-Môn được Hồng-Thệ quì trước Thiên-Bàn nguyện như vầy:
Tôi là: ..................................tôi thề rằng:
Từ nay tôi coi Anh Em Phạm-Môn như ruột thịt, sanh tử bất ly, thoảng có điều chi hoạn-nạn thì tôi liều mình với Anh Em, tôi thất nguyện quyền Thiêng-Liêng hành-pháp tận đọa tam đồ bất năng thoát tục, và Thầy tôi không nhìn đến tôi nữa.
Lạy ba lạy đứng dậy, rồi thọc ngón tay giữa bàn tay mặt vô rượu chát đỏ mà nói rằng: " Đây là huyết thệ của tôi ", rồi uống mỗi người một hớp, Cha Mẹ, Vợ Con của người chánh danh cũng uống mỗi người một hớp, như vậy, kế người sau đó cũng làm y như vậy tiếp theo mãi cho hết.
Những người Hồng-Thệ kỳ mồng 3 tháng Giêng Nhâm-Thân ( DL 7-2-1932 ), Đức Thầy chọn được 67 vị. Ông Lê văn Tri xin thêm 5 vị nữa ở Gò-Chai, Long-Vĩnh, Đức Thầy cho nhưng Đức Thầy nói: Mấy người em xin thêm đó nếu sau nầy có nên được, em vanh tay Qua đi.
Thật vậy, khoảng lối năm Nhâm-Tý (1972) chính tác giả Hồi-Ký bảng Lược-Sử nầy có dịp tọa-đàm với Ông Đỗ văn Viện, Trưởng-Tộc Phạm-Môn và đôi ba anh nữa nhắc lại lời của Đức Thầy nói Hồi-Ký Lễ Minh-Thệ của Phạm-Môn tại xã Trường-Hòa và kiểm đìểm lại thì đúng như lời của Đức Thầy buổi nọ, cộng chung số 67 vị của Đức Thầy chọn và 5 vị Lê văn Tri xin thêm là 72 vị. Ngày thọ Đào-Viên-Pháp là ngày mùng 3 tháng 1 năm Nhâm-Thân.
Danh-sách như dưới đây:
|
Họ và Tên
1 Phạm văn Huấn |
Xã
Hiệp-Thạnh |
Quận
Trảng-Bàng |
Tỉnh
Tây-Ninh |
Khi hành-lễ Hồng-Thệ ( Đào-Viên-Pháp ) xong, Đức Thầy và cả Anh Em ở nghỉ tại đó, đến sáng ngày mồng 4 tháng Giêng Nhâm-Thân lần-lượt ra về.
Liền trong tháng Giêng Nhâm-Thân ( 1932 ), Ông Bùi văn Trực xin với Đức Thầy đi làm rung ở núi Sập tỉnh Long-Xuyên để có lúa đem về cần dùng nơi Phạm-Môn và được Đức Thầy chấp-thuận,liền phân công kẽ lo kêu gọi Anh Em đi làm rung, và kiếm thêm trâu đem đi làm rung, người lo làm trạch cày, ( trạch cày bằng cây, vì lúc đó chưa có tay cày bằng sắt ), bắp cày, ách cày, và nài ống - tức là dụng cụ để đi làm rung.
Phần ông Đinh văn Tiết lo làm trạch cày, tổ-chức hai, ba người đi vô phía Trảng-Dài ăn cắp cây rừng cấm, khoảng giữa chừng Tây-Ninh vô Tòa-Thánh, từ chỗ làm trạch cày ra tới lộ đá phỏng chừng lối hơn ngàn thước.
Khi làm xong mượn xe lèo ( xe bò ? ) đặng kéo đem đến Sở Giang-Tân, để ghe chở đi Long-Xuyên. Vụ đi kéo trạch cày đó Ông Đinh văn Tiết và Nguyễn văn Bàu cùng đi. Đợi quá 6 giờ tối ngày..( quên ) tháng Giêng năm Nhâm-Thân ( 1932 ), hai Ông mới đánh chiếc xe bò đi đến chỗ chất trạch cày lên xe xong quày chở về. Khi còn cách l đá lối trăm thước, Ông Tiết nói với Ông Bàu, anh kiềm bò lại đây, để tôi ra l đá quan-sát trước đã, chớ đi đại ra gặp lính Kiểm-Lâm thì nguy lắm ! Anh lưu ý thấy tôi bật lửa hp quẹt sẽ đánh xe ra, bằng chưa thấy ánh lửa thì đừng ra bất tử !
Ông Bàu đợi khá lâu mới thấy ánh lửa chấp-chóa thì rất mừng, liền đánh xe bò và đinh-ninh rằng đã gặp dịp may rồi. Nào ngờ khi vừa lên tới l đá thì hai người lính Kiểm-Lâm chạy tới đón đầu bò lại, đồng thời hô lớn lên : " Xe ăn cắp cây rừng cấm của Nhà Nước, Ông Tiết và Ông Bàu hoảng-hồn liền chạy lại mở bò, còn hai người lính Kiểm-Lâm chụp dây bò giành lại, hai đàng giằng co xô đẩy với nhau khá lâu, lần-lượt Ông Tiết và Ông Bàu mở được hai con bò đang mang trong xe, kế một hồi lâu nữa, thừa dịp hai người lính Kiểm-Lâm xô đẩy với Ông Bàu, Ông Tiết đánh hai con bò nhảy tuốt về Tòa-Thánh, còn Ông Bàu cố-gắng giữ hai người lính ở lại không cho rượt theo Ông Tiết.
Đến lúc nghe tiếng bò nhảy đã xa, mới xô hai người lính Kiểm-Lâm dang ra, rồi phát chạy theo Ông Tiết. Thế là cả hai người và hai con bò đều thoát khỏi, còn bỏ lại chiếc xe thùng và 24 trạch cày bằng cây dừng. Chiếc xe kéo trạch cày bị lính Kiểm-Lâm tịch thâu luôn, nên Phạm-Môn phải mua xe khác thường lại cho nguyên chủ.
Kể từ đây, Đức Thầy thường đến thăm Anh Em nơi các Sở Phạm-Môn, đi bằng cách cỡi ngựa, vì thời nầy đa số đều là rừng rậm, chớ không có đường lưu thông rộng-rãi như ngày nay, chỉ đi theo con đường xe bò, nên dầu có xe đạp cũng khó đi lắm ! Có khi Đức Thầy đi một mình, có khi thì có một hoặc hai người đi theo.
Có một lần, độ chừng tháng 6 hay tháng 7 Âm-lịch ( Nhâm-Thân ), Đức Thầy xuống Sở Trường-Hòa, ở lại ngủ một đêm. Vì rừng rậm, tranh, sặt giáp vòng nên muỗi quá nhiều, khổ nỗi là tại đây Anh Em không ai có mùng, cả thảy đều ngủ bằng chiếc nốp. Còn Đức Thầy không quen ngủ nốp nên không ngủ được, bằng nằm ra ngoài thì muỗi cắn đập liền tay. Vì vậy Anh Em đốt đống ung rồi luân phiên nhau quạt khói mịt-mù để tan bớt muỗi, nhưng cũng tạm đỡ phần nào chớ suốt đêm Đức Thầy không ngủ được.
Cũng vì lẽ ấy nên Ông Phạm văn Giáp mới sắm riêng một ghế bố và mùng mền chiếu gối, để tại nhà của Ông, dành để đặc-biệt khi Đức Thầy đến thì ăn và nghỉ tại nhà Ông Giáp, vì nhà Ông Giáp ở gần Sở Trường-Hòa.
Cũng trong khoảng thời-gian nầy, khi đến thăm các Sở, hễ gặp người bịnh thì Đức Thầy kêu Chủ-Sở dặn phải tận-tâm lo thuốc men cho người bịnh, không nên vì việc làm mà bỏ người bịnh.
Vì lúc nầy, Sở nào cũng đều là đất rừng mới khai phá ra nên bịnh chói nước, nóng lạnh rất nhiều hay nói cách khác là bịnh rét rừng, như tại Sở Phạm-Môn Trường-Hòa, kể từ tháng 10 đến tháng 4 Al, hễ buổi mơi đi làm lối 20 người, thì buổi chiều chỉ còn lối 7 hoặc 10 người là nhiều, còn những người kia đều bị làm cử ( sốt rét ) nằm trùm mền hết.
Mỗi lần Đức Thầy đi thăm đều thấy như vậy, hơn nữa càng ngày số người bịnh lại càng đông hơn trước.
Nhận thấy không thể đành như vậy được, nên đến tháng Giêng năm Quí-Dậu ( 1933 ), Đức Thầy mới kêu Anh Em đến sửa-soạn ngôi nhà sau hậu Hộ-Pháp-Đường tức là nền nhà " Tịnh-Tâm-Hiên ", chỗ Cô Tư Phối-Sư Hương-Tranh ở ngày nay, lót ván sạp dài thành hai dãy dọc theo hai bên, để cho người bịnh ở các chỗ Phạm-Môn về, nằm trị bịnh ( Nam tả, Nữ hữu ). Khi sắp sửa chỗ nơi xong, Đức Thầy cho các vị Chủ-Sở hay, kể từ nay các Sở Phạm-Môn hễ có người bịnh, dầu Nam hay Nữ, đều đem hết về giao cho Đức Thầy chăm sóc điều-trị.
Phần trị bịnh chia ra 2 khoa:
1/. Đông-y do Ông Bùi văn Hưng ( Ông Tư Hưng ) làm Bảo-Bịnh điều-trị bằng Đông-y.
2/. Tây-y Đức Thầy bổn thân chăm sóc chích thuốc và cho uống Tây-y.
Vì trong thời-gian nầy ( 1933 ), những người hiện làm công-quả tại Tòa-Thánh và các Sở Phạm-Môn không người nào biết chích thuốc, và điều-trị bằng thuốc Tây, chỉ có Sài-Gòn mới có một tiệm bán thuốc Tây mà thôi.
Về việc Đức Thầy chích thuốc Tây trị bịnh cho Anh Em rất kết-quả, vì đa-số là bịnh chói nước, rét rừng nên chích ký-nin (Quinine) rất công hiệu, nhưng rất tiếc là công việc trị bịnh đang tiến-hành, kế bị nhóm người Chi Phái đối-lập với Tòa-Thánh Tây-Ninh tố-cáo với chánh-quyền Pháp tại Tây-Ninh, nên Ông Trưởng Tâm ( xếp mật-vụ Pháp Tây-Ninh ) đi với bốn (4) người lính Cảnh-Sát vô tại Hộ-Pháp Đường, khám lấy kim chích, và cả dụng-cụ chích thuốc, lập biên-bản rồi lấy hết những món nầy đem về Tây-Ninh, rồi đưa ra Tòa về tội chích thuốc trị bịnh mà không có Giấy Chứng-Nhận của Bác-Sĩ. Nhưng cũng may là cách đó đôi ba ngày, có Thầy Hai Đễ là Y-Tá-Trưởng tại Bệnh-Viện Tây-Ninh vô thăm Đức Thầy, sau khi nghe Đức Thầy thuật lại vụ Ông Trưởng Tâm bắt về vụ chích thuốc, Thầy Hai Đễ nói: " Ngài đừng lo chi hết, đến khi ra Tòa thì Ngài nói những dụng-cụ chích thuốc đó là của tôi, vì tôi vô chích thuốc cho mấy người bịnh rét rừng, bỡi mỗi ngày tôi vô chích, nên tôi gởi đồ lại đó. Thế nào Tòa cũng đình vụ xử lại, để kỳ sau Tòa mời tôi. Nếu khi Tòa mời tôi thì tôi nhìn-nhận những dụng-cụ chích thuốc là của tôi thì êm chuyện, chớ không sao đâu.
Thật quả như Thầy Hai Đễ, đến phiên Tòa sau Ông Đễ nhìn-nhận những dụng-cụ chích thuốc và số thuốc chích mà hôm nọ Nhà Chức-Trách khám xét lấy tại Hộ-Pháp-Đường trong Tòa-Thánh là của Ông vì mỗi ngày Ông vô chích thuốc cho mấy người bịnh, nên Ông gởi lại đó. Tòa xử trắng án.
Mặc dầu được trắng án, nhưng cũng không thể tiếp-tục vụ chích thuốc nữa được. Từ đây, những người bịnh chói nước rét rừng thì ra ở tại nhà Cô Tư ( Chị ruột của Đức Thầy ) ờ tại chợ củ Tây-Ninh, đặng mỗi bữa sáng dến nhà thương Tây-Ninh chích thuốc.
Đến ngày 16 tháng 10 Quí-Dậu ( 3-11-1933 ) , dựng Nhà Lớn tại Sở Trường-Hòa để làm nhà thờ. Vụ dựng nhà kỳ nầy có những người thân-quyến của Anh Em Phạm-Môn đến tham dự rất đông, phỏng chừng năm hoặc sáu trăm người ( 500-600 người ). Lúc 7 giờ sáng ngày 16-10-Quí-Dậu ( 1933 ) khởi sự, khi vừa kéo lên xong, thợ-mc đang chỉnh-đốn lại đặng đóng đòn tay, thì bỗng đâu có Ông Phủ Sữu Quan Chủ-Quận Châu-Thành Tây-Ninh, đi với năm người lính và Hương-Thân hướng ở Chà-Là vô tới. Những Anh Em thấy có lính thì rất lo-sợ mặc dù không biết là lính Quận và có Ông Quận đi chung đây, khi Ông Quận vô vừa tới, Đức Thầy thấy biết là Ông Quận Sữu, liền bước ra bắt tay chào hỏi.
Ông Quận Sữu hỏi:
- Ông làm gì đây?
Đức Thầy trả-lời:
- Dựng nhà.
Ông Quận Sữu:
- Dựng nhà sao đông quá vậy?
Đức Thầy:
- Vì Bổn-Đạo nghe dựng nhà nên đến phụ.
Ông Quận:
- Đây là cuộc họp-hội chi chớ dựng nhà sao lại đông quá vậy? Có lịnh của Quan Lớn Chánh (Tỉnh-Trưởng) nếu có đám tiệc chi hễ quá mười người là phải xin phép, còn vụ nầy đông đến bốn, năm trăm người (400-500 người) mà không xin phép, nên tôi phải lập biên-bản, đồng thời Ông Quận biểu mấy người lính kêu hết những người đang ở ngoài chỗ dựng nhà vô đây và biểu Thầy tôi lập biên-bản. Nhờ lúc Ông Quận nói chuyện với Đức Thầy, Anh Em rút vô đám rừng phía sau chỗ dựng nhà. Lại thêm hai bên hông chỗ dựng nhà, là hai đám mía lau rất tốt, cao khỏi đầu nên Anh Em chung vô đó cũng đông, đến khi mấy người lính kêu ra thì còn không tới ba chục người.
Ông Quận Sữu giận dử nói lớn:
- Cho mấy người giỏi trốn rồi đây sẽ biết.
Nói rồi biểu Đức Thầy ký biên-bản rồi ra về liền.
Ông Quận đi xe hơi từ Tây-Ninh đến Chà-Là rồi đi xe bò ra Sở Phạm-Môn Trường-Hòa.
Đến cuối năm Quí-Dậu ( 1933 ), gần Tết Nguyên-Đán, Ông Trưởng Tâm - xếp lính kín Tây-Ninh-đi với bốn, năm người nữa mặc đồ thường ( không biết chức-vụ ), đến tại Hộ-Pháp-Đường trình giấy chứng của Quan Chánh Tham-Biện ( Tỉnh-Trưởng ) Tây-Ninh, cho lịnh khám xét Hộ-Pháp-Đường lấy rất nhiều giấy tờ quan-trọng như:
-Tờ Hiến-Thân của Anh Em Phạm-Môn.
-Văn-thơ của Bổn-Đạo có, ngoại Đạo có, nói về Tôn-Giáo, hoặc nói về Quốc-Sự cũng có. Đáng kể nhứt là : Thư cùa Kỳ-Ngọai-Hầu Cường-Đễ ở Nhựt, và Nguyễn-Hải-Thần ở Trung-Quốc, cùng nhiều nhà cách-mạng khác...
Nội-vụ tài-liệu nầy lấy đem hết về Tây-Ninh nạp cho Tỉnh-Trưởng. Tỉnh-Trưởng Tây-Ninh đem nộp cho Toàn-Quyền Nam-Việt tại Sài-Gòn ( Piere Pasquier ).
Sau đó lối hai tháng thì có lịnh đóng cửa các Sở Phạm-Môn, do chánh-quyền làm sẵn, đem đến dựng trước cửa mỗi nhà Sở một tấm bảng như vầy:
" Niêm cửa lại vì lập Hội không xin phép trước ".
Mặc dù có lịnh của chánh-quyền đóng cửa như vậy, nhưng Anh Em cũng âm-thầm ở tại nhà Sở như từ trước, chỉ đóng cửa trước không mở, và giảm sự tụ-họp đông đảo như trước mà thôi.
Vì làng, xã tại địa-phương thấy Anh Em nơi đây đều là lo làm ăn tu-hành, và cả thảy đều trường-trai chớ không có điều chi khả-nghi làm cách-mạng nên họ ngó lơ cho Anh Em ở đó. Vụ khám xét lấy giấy tờ tại Hộ-Pháp-Đường và bị đóng cửa các Sở Phạm-Môn, nhưng cũng còn bị đưa ra Tòa, Đức Hộ-Pháp có mời Đức Quyền Giáo-Tông xin xác-nhận các Sở nầy là của chung Đạo Cao-Đài chớ không phải riêng ai, chỉ tạo ra cơ-sở để làm ăn sinh sống, nhưng Tòa vẫn kêu phạt mỗi vị Chủ-Sở là mười tám ( 18 ) quan ( Franc ) ( lối 20$00 ) hồi thời đó, còn Đạo-Sở mỗi người mười sáu ( 16 ) quan. Đức Thầy dạy Anh Em ký tên chống án lên Tòa Thượng-Thẩm Sài-Gòn.
Đến ngày được trát Tòa Sài-Gòn đòi hầu Tòa, Anh Em mượn ghe rồi đem gạo theo ăn. Đến giờ xử Tòa kêu án y như Tòa Tây-Ninh. Ông Luật-Sư Dương văn Giáo ( Bảo-Cô-Quân ) biểu Anh Em chống án qua Pháp, và sau đó được Tòa Án tối cao bên Pháp xử trắng án.
Còn vụ cả giấy tờ lấy nơi Hộ-Pháp-Đường hôm nọ, Tỉnh-Trưởng Tây-Ninh chuyển nạp về Sài-Gòn. Quan Toàn-Quyền Nam-Việt Pasquier bổn-thân chở bằng máy bay bị phát hỏa, cả người và đồ-đạc đều thiêu-hủy hết.
* Cũng trong năm Quí-Dậu (1933) , cơ-quan Đạo biến động, Chức-Sắc Đại-Thiên-Phong nghịch lẫn nhau, rồi lần di đến chỗ chia phe, phân phái. Đại-ý như phái của Ông Đầu-Sư Thượng-Tương-Thanh (Nguyễn-Ngọc-Tương) và Đầu-Sư Ngọc-Trang-Thanh ( Lê-Bá-Trang ) lập một phái mệnh danh là " Ban Chỉnh-Đạo ", địa điểm tại Bến-Tre, tức là Tòa-Thánh An-Hội Bến-Tre.
* Ông Lê-Kim-Tỵ và Giáo-Hữu Chính lập một phái gọi là phái " Tiên-Thiên ", địa-điểm bìa Sân Cu, giáp ranh với Bàu-Đế, và sau nầy dời về Sóc-Sải, Bến-Tre.
* Ông Phối-Sư Thái-Ca-Thanh ( Đốc-Phủ Ca ) lập một phái gọi là " Chơn Minh-Lý ", địa-điểm tại Mỹ-Tho.
* Ông Ngô-Đức-Nhuận và Nguyễn-Ngọc-Điền ( Chín Rung ) lập một phái gọi là phái " Tuyệt-Cốc", không có địa-điểm chính-thức và còn nhiều phái khác nữa...
Từ đây, nhũng nhóm người tách rời Tòa-Thánh thường đánh đổ Đức Quyền Giáo-Tông Thượng-Trung-Nhựt và Đức Hộ-Pháp, thậm chí có phần-tử dựa vào quyền đời để hạ kẽ đối-lập với họ. Những việc quá đau lòng xin miễn chỉ đích danh, vì dầu sao cũng là bậc đàn Anh trong cửa Đạo, đã hữu công với Đạo trong buổi phôi thai.
Đến tháng Giêng năm Giáp-Tuất (1934), khi cúng Đàn rằm tháng Giêng vừa xong, liền được tin đến ngày 20 tháng Giêng nầy là có Chi Phái về Tòa-Thánh Đăng-Điện, tức là lên Ngôi Giáo-Tông, và sẽ đuổi Đức Quyền Giáo-Tông ra khỏi Tòa-Thánh. Đức Quyền Giáo-Tông lấy làm lo-lắng, nên đến cho Đức Thầy hay và nhờ Đức Thầy liệu cách bảo-vệ sự an-toàn cho Tòa-Thánh. Đức Thầy nói :" Xin Anh Cả yên tâm, để mặc Em lo-liệu ". Và liền kế đó, Đức Thầy ra cho Thủ-Bổn Phạm-Môn là Ông Nguyễn văn Gia khẩn-cấp kêu hết Anh Em Chủ-Sở và Đạo-Sở nơi các Sở Phạm-Môn phải có mặt tại Tòa-Thánh trước 5 giờ sáng ngày 20 tháng Giêng Giáp-Tuất (1934), để Đức Thầy dạy việc, mỗi Cơ-Sở chừa lại một người giữ nhà mà thôi.
Vừa rạng chơn trời ngày 20 tháng Giêng Giáp-Tuất (1934), cả Anh Em lớn nhỏ nơi các Sở Phạm-Môn đều tụ dến đủ mặt tại Hiệp-Thiên-Đài, Đức Thầy giao cho Ông Giáo-Sư Thượng-Minh-Thanh lãnh trách-nhiệm điều-động thống-nhứt, Ông liền phân ra giữ các cửa ra vào Nội-Ô Tòa-Thánh.
Đúng như ngày đã định, lúc 7 giờ sáng ngày -Tuất ( Dl. 5/3/1934 ), nhóm người Chi Phái kéo về Toà Thánh rất đông, vừa đến cửa Hòa-Viện ( cửa số 1) thì ngưng lại rồi phân ra . Một nhóm thì kéo vào cửa số 1, còn một nhóm thì lại kéo đến cửa số 2, cũng đồng xông vào Nội Ô. Những người giữ cửa được lịnh của người làm đầu bảo ngăn lại không cho vô và nói rằng : các Hiền Huynh nán đợi chúng tôi báo cáo với Đức Quyền Giáo Tông và đợi có lịnh Anh Cả cho mời các Hiền Huynh sẽ vô cũng không muộn, nhưng nhóm người này không chịu chờ vẻn là đúng. Hễ ai nói sao Qua nghe vậy chớ thật ra Qua cũng không biết Đức Hộ-Pháp mở Phạm-Mó ích lợi gì? Đến hôm nay Qua mới biết, nhờ có mấy em dám hy-sinh để bảo-tồn nghiệp Đạo ". Và cũng trong bửa tiệc nầy, Đức Quyền Giáo-Tông ngỏ ý yêu cầu Đức Hộ-Pháp cho Hội-Thánh Cữu-Trùng-Đài mượn người Phạm-Môn để bổ đi các Tỉnh hầu trấn an tinh-thần bổn Đạo rất hoang-mang và Đức Thầy cũng hứa chịu.
Qua cơn biến cố trong cửa Đạo, người làm đầu một Chi Phái ( xin miễn chỉ danh vì cũng là bậc Thiên-Phong có đại-công buổi đầu tiên khai Đạo ), lại mượn tay chính-quyền để trả thù trận thất bại vừa rồi. Nên sau vụ sóng gió trong cửa Đạo hôm ngày 20 tháng Giêng Giáp-Tuất (1934) lối 10 ngày, thì một số đông Anh Em Phạm-Môn bị bắt giam tại khám đường Tây-Ninhn triệu tập một phiên Đại-Hội dể chọn người lãnh-đạo Hội-Thánh Cữu-Trùng-Đài. Sau nhiều lần bàn-giải sôi-nỗi và sâu rng, toàn Hội đều đồng thanh quyết-nghị Đức Hộ-Pháp Chưởng-Quản Hiệp-Thiên-Đài kiêm Chưởng-Quản Cữu-Trùng-Đài, tức là Hộ-Pháp Chưởng-Quản Nhị Hữu-Hình Đài Hiệp-Thiên và Cữu-Trùng.
Qua năm Ất-Hợi (1935), Đúc Thầy nhớ lời hứa với Đức Quyền Giáo-Tông, nên Đức Thầy đưa Anh Em Phạm-Môn ra cầu-phong do Đàn Cơ tại Cung Đạo Đền-Thánh đêm Rằm tháng 2 Ất-Hợi ( Dl. 19/3/1935 ), Đức Lý Đại-Tiên kiêm Giáo-Tông Đại-Đạo Tam-Kỳ Phổ-Độ giáng cơ phong Ông Trịnh-Phong-Cương ( Lễ-Sanh Thượng-Cương-Thanh ) là Giáo-Hữu, còn những vị có danh-sách dưới đây đều là Lễ-Sanh phái Thượng:
|
1/. Ông Trịnh-Phong-Cương 2/. Lê văn Tri 3/. Võ văn Thế 4/. Võ văn Lẽo 5/. Bùi văn Nguyệt tự Trực 6/. Võ văn Đợi tự Đại 7/. Đinh văn Tiết 8/. Trịnh văn Phận 9/. Đỗ văn Viện 10/. Phạm Công Đằng 11/. Nguyễn văn Sĩ tự Đại 12/. Lê văn Gấm 13/. Nguyễn văn Lư 14/. Phạm văn Út 15/. Trần văn Như 16/. Nguyễn văn Lịnh 17/. Trần văn Nhượng 18/. Lại văn Sắc 19/. Võ văn Chờ 20/. Nguyễn văn Yên 21/. Trần văn Lợi 22/. Phạm văn Lê 23/. Phan văn Đức 24/. Võ văn Dần 25/. Nguyễn văn Thông 26/. Nguyễn văn Ráng tự Châu 27/. Đặng văn Cận Nữ-Phái:
1/. Trịnh thị Bền |
Giáo-Hữu Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh Lễ-Sanh
|
Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng Phái Thượng
|
Và Đức Lý Giáo-Tông cho chung một bài thi tứ-tuyệt như vầy:
Đúc Thầy chọn 20 vị để bổ đi 20 Tỉnh trong Nam-Phần Việt-Nam, rồi dạy bắt thăm hễ ai trúng đâu thì đi đó. Đức Thầy lại ban cho những Anh được Cầu-Phong kỳ nầy ( 15/2/Ất-Hợi 1935 ), mỗi vị một Đạo-Hiệu đặc-biệt.
Đạo-Hiệu của mỗi vị và ai trúng thăm lãnh trách-nhiệm Đầu-Họ Phước-Thiện Tỉnh nào kể như dưới đây:
( Theo số thứ-tự của mỗi Tỉnh hồi thời đó )
|
Họ và Tên
1 /. Đinh văn Tiết |
Đạo-Hiệu
Chí-Khiết |
Phẩm-Tước
Lễ-Sanh Giáo-Thiện |
Trách-Nhiệm
Đầu-Họ Phước-Thiện Gia-Định |
Nữ-Phái ( Đầu-Họ Phước-Thiện Nữ )
|
Họ và Tên
1/. Trịnh thị Bền |
Phẩm-Tước
Lễ-Sanh Giáo-Thiện |
Trách-Nhiệm
Đầu-Họ Phước-Thiện Nữ Bạc-Liêu |
Những Tỉnh không có Đầu-Họ Nữ, thì Nam-Phái kiêm luôn.
Riêng phần Nữ-Phái, cũng có một số người kê dưới đây được Đức Thầy cho mỗi người một Đạo-Hiệu:
|
Họ và Tên
1/. Từ thị Kế |
Đạo-Hiệu
Thừa-Thiện |
Đức Thầy mời Ngài Khai-Pháp Trần Duy Nghĩa trở về Hiệp-Thiên-Đài lãnh trách-nhiệm Chưởng-Quản Phước-Thiện, vì Khai-Pháp đang làm Q. Ngọc Chánh Phối-Sư bên Cửu-Trùng-Đài và đưa Ông Phối-Sư Ngọc-Trọng-Thanh làm Q. Ngọc Chánh Phối-Sư.
Khi cuộc bắt thăm, Anh Em Phạm-Môn mới Cầu-Phong mỗi người đi hành Đạo một Tỉnh, trong Nam-Phần Việt-Nam. Đức Thầy dạy những Anh nầy phải ở thường-trực tại Tòa-Thánh để học về cách-thức Hành-Chánh-Đạo, nghi-lễ, ngoại-giao, đi lễ, nhứt là phải thuộc làu hết Kinh Thiên-Đạo và Thế-Đạo cùng giọng đọc kinh, mỗi đêm đều tụ đến Hộ-Pháp-Đường để học, từ 6 giờ đến 10 giờ, bổn-thân Đức Thầy chỉ dạy, Hộ-Pháp-Đường thời nầy còn là nhà cột cây, lợp tranh, nền đất, ba căn y không có chái, nên không được rộng lắm, nên Anh Em tụ đến đông là có ý hơi chật.
Trước nhứt Đức Thầy dạy các Anh đi lễ và học Kinh Thiên-Đạo, Thế-Đạo. Vì Tân-Kinh lúc đó các Đấng mới cho nên chép lại bằng chữ viết, chớ chưa có in ra, và cũng chưa có máy đánh chữ. Mỗi người chép một bản Kinh để học thuộc lòng, khổ nhứt là những người không biết chữ, phải nhờ người khác đọc giùm, đặng đọc theo học thuộc lòng, người sáng dạ còn đở khổ, bằng tối dạ học tới ba hoặc bốn ngày cũng chưa thuộc bài nào. Hễ người nào không thuộc đương nhiên bị rầy.
Về đi lễ, mỗi hiệp đi 4 hoặc 6 người. Khởi đầu Đức Thầy đi trước, các người nầy đi sau, đi lại đôi ba lần, thì Đức Thầy đứng riêng ra ngoài xem hễ ai đi trật thì Đức Thầy sửa lại, và tập mãi như vậy cho đến cả tuần-lễ mà có người vẫn còn trật, nhứt là lối đi lưỡng-nghi, tứ-tượng và bát-quái.
Thỉnh-thoảng Đức Thầy dạy về tư-cách khi đến Quan-Viên, Nhân-Sĩ, các Tôn-Giáo bạn, nhà thờ chùa, miếu phải như thế nào ? Thậm chí đến cách lạy. Lạy theo mỗi Tôn-Giáo, lạy Ông Bà, Đức Thầy đều dạy đủ chi-tiết mỗi cách lạy, Đức Thầy cũng lạy trước, Anh Em tập lạy theo sau. Cách lạy thường sự, mà lạy khó nhứt là lạy Ông Bà theo cổ-lệ của Việt-Nam, có người lạy cả chục lần cũng chưa đúng như Đức Thầy lạy để Anh Em xem mà tập theo.
Đức Thầy nói : Qua vẫn biết mấy em, mấy con từ trước đến giờ chỉ lo về rung-rẫy nên nay phải học những việc nầy là lựng-khựng, nhưng nay mấy em đã lãnh trọng-trách trong cơ cứu-khổ là đi khai mở Cơ-Quan Phước-Thiện, làm đàn Anh của nhơn-sanh, dìu-dẫn nhơn-sanh trên con đường tạo công lập-vị nơi cãnh Thiêng-Liêng mà không học sao được, dầu có khó-khăn bao nhiêu cũng phải ráng học.
Đặc-biệt về văn-kiện nhờ Ngài Khai-Pháp Hiệp-Thiên-Đài Chưởng-Quản Phước-Thiện tận-tâm nghiên-cứu, lập thành hai mươi bốn (24) kiểu công-văn rồi in hệt ra cho mỗi vị Đầu-Họ Phước-Thiện một bản. Về việc học-tập đã tạm xong, nên mấy Anh đã lãnh nhiệm-vụ đi hành Đạo địa-phương xin phép đi làm mướn hoặc ai có thể mua bán chi tùy ý để kiếm tiền sắm áo mão Lễ-Sanh một b Đại-Phục và một b Tiểu-Phục cùng quần áo thường dùng để đem theo, nhứt là áo Tiểu-Phục hai b mới được. Vì hồi đó, hễ ra khỏi nhà là mặc áo Tiểu-Phục, hơn nữa là tiền xe đi đến Tỉnh nhiệm của mình.
Đến tháng 8 năm Ất-Hợi (1935), Đức Thầy cho Ông Nguyễn văn Gia Thủ-Bổn Phạm-Môn hay đến ngày 18 tháng 8 Ất-Hợi ( 15/9/1935 ) sẽ làm Lễ Hồng-Thệ cho những vị Phạm-Môn chưa Hồng-thệ kỳ trước, Ông Thủ-Bổn Phạm-Môn liền gởi thơ các Sở hay, và đúng ngày đã định Anh Chị Em đều tựu về nhà sau tại Hộ-Pháp-Đường ( chỗ Tịch-Tâm-Hiên ), chỗ Bà Phối-Sư Hương-Tranh ở hiện nay, nhưng hồi đó nhà cột cây lợp tranh.
Việc Hồng-Thệ ( Đào-Viên-Pháp ) kỳ nầy cũng thi-hành y như kỳ mồng 3 tháng Giêng Nhâm-Thân ( 1932 ) và kỳ nầy kết-quả được 52 Nam và 27 Nữ.
Những người Hồng-Thệ ngày 18 tháng 8 Ất-Hợi ( 15/9/1935 ) danh-sách như dưới đây:
|
Họ và Tên
1- Võ văn Sáng
1 - Ngô thị Giềng |
Xã
Cẩm-Giang
Gia-Lộc |
Quận
Trảng-Bàng
Trảng-Bàng |
Tỉnh
Tây-Ninh
Tây-Ninh |
Bước qua đầu tháng 9 Ất-Hợi ( 1935 ) Đức Thầy cho hay, người nào có lãnh-lịnh đi hành Đạo hãy sắp đặt đặng sáng 12-9-Ất-Hợi là đi.
Đến ngày 11-9-Ất-Hợi ( 1935 ), mấy Anh Em được lịnh bổ đi hành Đạo đều tựu đến Hiệp-Thiên-Đài đặng sáng ngày 12 lên xe đi. Hơn nữa, một số đông Anh Chị Em Phạm-Môn mặc dầu không có lịnh bổ đi hành-Đạo trong kỳ nầy, cũng tựu về đây để đưa thân-hữu của mình đi tha-phương hành Đạo. Vì thế nên cuộc tiễn đưa nầy rất đông.
Lối 4 giờ sáng ngày 12-9-Ất-Hợi ( 9-10-1935 ), mấy Chị dọn cơm lên xong hết vì đã nấu sẵn từ khuya, cả Anh Em ăn cơm xong rồi, vào 6 giờ sáng Anh Em đồng kéo nhau vô Hộ-Pháp-Đường làm lễ từ-giả Đức Thầy, rồi đến Đền Thánh cầu nguyện và căn-dặn lần chót. Đức Thầy nói: Nay mấy Em đi hành Đạo, Thầy không có món gì để tặng, vậy Thầy tặng chung cho mấy Em một bài thi để hằng tâm kỷ-niệm.
Lúc từ-giả lên xe, Đức Thầy và cả Anh Em Phạm-Môn lớn nhỏ đều đổ lẽ bịn-rịn với nhau, nên mãi đến 8 giở xe mới bắt đầu lăn bánh. Khi xe xuống tới Gò-Dầu thuộc xã Thanh-Phước là quê-hương của Ông Phạm-Công-Đằng, Anh Em nơi đó đón xe ngừng lại để tiển đưa một lần nữa. Vì sự tiển đưa và bịn-rịn như vậy, gần 12 giờ trưa xe mới tới Chợ-Lớn. Anh Em đều vào Thánh-Thất Chợ-Lớn nghỉ và dùng cơm trưa tại đây, vì Hội-Thánh đã cho hay trước nên vụ cơm nước đã chuẩn-bị sẳn sàng. Dùng cơm xong liền kéo nhau ra bến xe Lục Tỉnh kiếm xe đi về Tỉnh của mình đắc-lịnh bổ-nhiệm.. Đặc-biệt là Đạo Nghị-Định Thuyên-Bổ Đầu-Họ Phước-Thiện kỳ nầy do Ngọc Chánh Phối-Sư và Ngài Khai-Pháp Hiệp-Thiên-Đài Chưởng-Quản Phước-Thiện đồng ký tên và Đức Hộ-Pháp phê-chuẩn.
Những vị Đầu-Họ Phước-Thiện buổi đầu tiên khi đến địa-phương đều ở tại các Thánh-Thất chung với Đầu-Họ Hành-Chánh-Đạo, nhưng việc ai nấy lo, nếu gặp việc cần đều chung lo giúp-đỡ lẫn nhau.
- Đầu-Họ-Đạo Hành-Chánh lo phổ-độ nhơn sanh.
- Đầu-Họ Phước-Thiện lo cho người Hiến-Thân vào Phước-Thiện khai mở Cơ-Sở Lương-Điền, Công-Nghệ và Thương-Mãi.
Về việc Đạo-sự lúc nầy tiến-triển rất khả quan, nhứt là việc người Hiến-Thân vào Phước-Thiện và vụ khai mở Sở Lương-Điền.
Đến ngày 27 tháng Chạp Ất-Hợi (1935), các vị Đầu-Họ Phước-Thiện tiếp được điện-tín của Ngài Khai-Pháp Chưởng-Quản Phước-Thiện cho phép về ăn Tết, mỗi người được về thăm gia-đình đến ngày 8 tháng Giêng Bính-Tý (1936), phải có mặt tại Tòa-Thánh để cúng Vía Đức Chí-Tôn và đãi-lịnh Hội-Thánh.
Qua ngày mùng 9, Đức Thầy cho kêu hết những vị Đầu-Họ Phước-Thiện họp đủ mặt tại Hộ-Pháp Đường, Đức Thầy ban cho mỗi vị bốn phép Bí-Tích là :
Khi các việc xong, Đức Thầy dặn, cúng Lễ Rằm tháng Giêng rồi trở xuống Địa-phương lo phận-sự của mình. Còn về bảng chỉ-dẫn Hành-Pháp, Thầy sẽ gởi xuống sau. Việc Hành-Pháp nầy phải ráng tập luyện, khi nhận thấy được, sẽ thực-hành, và khi Hành-Pháp, sự kết-quả như thế nào, nhớ Phúc-Trình về cho Thầy biết .
Nhờ Đức Thầy truyền Thần, khai khiếu và truyền Pháp, nên việc Hành-Pháp rất kết-quả khả-quan nhứt là Phép Giải-Oan và Giải Bệnh. Sự hiệu-lực thấy hiển-hiện trước mắt, nên mỗi kỳ Đàn, Bổn-Đạo tụ đến cúng rất đông để được Giải-Oan luôn thể.
Về việc huyền-diệu hiển-hiện trong sự Giải-Oan, Giải Bịnh, xin đơn cử đôi việc như sau:
Hồi năm Bính-Tý (1936), Ông Lễ-Sanh Võ văn Dần, Đạo-Hiệu là Hậu-Hối, được lịnh đổi về trách nhiệm Đầu-Họ Phước-Thiện Tỉnh Hà-Tiên, nơi đây có người Đạo Cao-Đài rất ít, nên người Hiến-Thân vào Phước-Thiện lại càng ít hơn các Tỉnh khác, chỉ tạo đc nhứt một nhà Sở Phước-Thiện, còn Đạo-Sờ nơi nhà Sở Phước-Thiện nầy chỉ có 2 người mà cả hai người đều quá nghèo, hàng ngày phải đi làm củi mướn để mua gạo cho vợ con sống qua ngày. Chính Ông Đầu-Họ buổi đầu cũng phải đi làm mướn để kiếm tiền mua gạo, tự sống chớ không ai cung-cấp hết.
Một hôm nọ, Sở làm củi cho hay bắt đầu từ ngày mai ngưng hoạt-đông. Ông Đầu-Họ Phước-Thiện Giáo-Thiện Võ văn Dần kiểm-điểm lại số gạo chỉ còn dùng đôi ba ngày, nên Ông mượn chiếc ghe nhỏ của người Bổn-Đạo ở gần nhà Sở Phước-Thiện, rồi tự chèo đi xuống Quận Giồng Riềng thuộc Tỉnh Rạch-Giá, trước là thăm Ông Đầu-Họ Phước-Thiện tại đây là Ông Giáo-Thiện Võ văn Đại. Khi ghe đến Thánh-Thất Giồng Riềng, là chỗ Ông Đầu-Tộc-Đạo Hành-Chánh Lễ-Sanh Thượng Vinh Thanh, đồng Văn-phòng. Vừa bước lên bờ, chưa kịp vô nhà thì có tiếng la ồn lên rằng: " Nó đến đó, nó xách cái phảng rượt chém người ta đó ". Ông Giáo-Thiện Dần nghe tiếng la, liền ngó lên phía trước thấy một người đàn ông độ 30-35 tuổi, tay xách cái phảng đang rượt theo một người. Ông Đầu-Tộc-Đạo tại đây- Lễ-Sanh Thượng-Vinh-Thanh - trong nhà hậu Thánh-Thất chạy ra, vừa thấy Ông Giáo-Thiện Dần thì mừng liền nói lớn : " May quá, có Ông Đầu-Họ Phước-Thiện đây. Vậy nhờ Anh lớn giải-bịnh giùm cho thằng nầy, nó điên dữ quá! Tôi có giải-bịnh cho nó mà không biết, bị nó giựt đứt vải áo của tôi ".
Ông Dần nói : " Hết gạo mấy bửa nay, nhịn đói muốn chết, nên đến mấy Anh xin ít gạo lúa, chớ ai biết giải-bịnh gì đâu ?"
Ông Đầu-Tộc Vinh: " Anh giúp giùm vụ nầy đi, rồi muốn mấy gịa cũng có ", và kéo tay Ông Đầu-Họ Dần đi. Kế người điên chạy tới.
Ông Dần đứng ngay thẳng lại, tay chỉ ngay mặt người điên hô lớn : " Đứng lại !".
Người điên liền đứng khựng, mặt có vẽ sợ hải.
Ông Dần:
- Bỏ cái phảng xuống đất.
Người bịnh điên buông nhẹ cái phảng xuống đất.
Ông Dần đưa tay ngoắt và nói:
- Đi lại đây.
Người bịnh điên vẩn đứng yên, và ngó qua phía khác, như có ý muốn chạy.
Ông Dần: -Sau không lại đây? Còn muốn chạy trở lại hả? Chư Thần trói nó lại giùm tôi.
Người điên tự tréo tay qua, như người bị trói.
Ông Dần:
- Chư Thần lôi nó lại đây cho tôi.
Người bịnh điên tự đi ngay lại chỗ Ông Dần.
Ông Đầu-Họ Dần:
- Ông Đầu-Tộc vô Thánh-Thất biểu Lễ-Vụ sắp đặt nhang đèn đặng tôi giải-bịnh cho người nầy.
Rồi day lại ngó ngay người bịnh điên và nói:
- Chư Thần dắt nó theo tôi vô Thánh-Thất.
Khi vô đến Thánh-Thất, Ông Đầu-Họ Dần lấy áo mão Lễ-Sanh mặc vào và lấy 9 cây nhang bó lại đốt cháy, rồi đem trước Thiên-Bàn làm Lễ và thỉnh Pháp xong, day lại biểu người bịnh quỳ xuống, khi Ông Đầu-Họ vừa họa-phù xong là người bịnh té nằm dài bất tỉnh, không còn cựa quậy chi hết, những người hiện-diện tại đây đều kinh sợ, e rằng rủi chết luôn sẽ bị ở tù cả đám.
Ông Đầu-Họ nói:
-Không sao đâu, tôi truyền Thần là nó tỉnh lại.
Qua một lúc, Ông Đầu-Họ liền đến truyền Thần cho người bịnh.
Người bịnh lần-lần tỉnh lại và ngồi dậy ngó dớn-dác có vẻ hoảng-hốt.
Ông Đầu-Họ:
-Ai nhập vào xác đây?
Người bịnh:
- Tôi là............................( Quên tên )
Ông Đầu-Họ:
- Tại sao thời kỳ Đức Chí-Tôn ân-xá khai Đạo để độ các bậc Chơn-Hồn tu-hành lập-công bồi-đức, hầu được siêu-thoát mà nhà ngươi không lo tu-hành lại đi phá thiên-hạ vậy?
Người bịnh:
- Tôi cũng muốn tu mà không làm sao tu được.
Ông Đầu-Họ:
- Bây giờ người chịu nhập-mơn vào Đạo làm Môn-đệ của Đức Chí-Tôn không?
Người bịnh tỏ vẽ hân-hoan nói:
- Nếu Ông cho tôi nhập-môn, tôi đi ơn Ông lắm!
Ông Đầu-Họ Phước-Thiện liền kêu Ông Chành-Trị-Sự đến đặng cho người nầy
Nhập-Môn, cũng may là Ông Chánh-Trị-Sự ở gần đây nên đến liền và cho vị nầy Nhập-Môn. Khi biên Sớ Cầu-Đạo, xong rồi đọc cho nghe.
Ông Đầu-Họ:
-Tôi có ý-kiến là Ông Chánh-Trị-Sự nên cử vị Đạo-Hữu mới nầy làm chức Tuần-Đạo để có phận-sự lập công với Đạo.
Ông Chánh-Trị-Sự và Ông Đầu-Tộc đều đồng-ý, nên viết Tờ-Cử liền, ký tên đóng dấu xong, liền đọc cho Ông Đạo mới nghe, và hỏi Đạo-Hữu bằng lòng hay không ? Vị nầy tỏ vẽ rất mừng và cám-ơn các Ông nầy đồng thời xin phép kiếu lui. Từ nay người nầy hết bịnh luôn.
Luôn dịp xin kể tiếp một chuyện huyền-diệu nữa là vụ xãy ra tại .........Vĩnh-Long.
Nguyên Ông Đầu-Họ Phước-Thiện đầu tiên tại Vĩnh-Long là Ông Lễ-Sanh Giáo-Thiện Trần văn Lợi, năm Bính-Tý (1936), được một số anh em Hiến-Thân vào Phước-Thiện, nhưng không có cây để tạo nhà Sở Phước-Thiện. Có người hướng-dẫn đến Ông Chủ Điền để xin cây vườn của Ông.
Ông Chủ Điền nói:
- Cây trong vườn của tôi hết cây lớn. Hiện còn một cây rất to và suông tốt lắm ở dựa mé sông. Nếu Ông đốn được thì tôi cho.
Ông Đầu-Họ Phước-Thiện Vĩnh-Long:
- Nếu Ông Chủ Điền vui lòng cho thì tôi đốn được.
Ông Chủ Điền bằng lòng và dắt Ông Đầu-Họ ra chỉ cây. Người Đạo-Sở cùng đi với Ông Đầu-Họ thừa dịp Ông Chủ Điền cách xa liền nói nhỏ với Ông Đầu-Họ rằng: " Cây nầy có Ông Bà khuất mặt ở đây linh lắm, không ai dám đến đây chặt cây quơ củi chi hết. Nếu ai đng đến đây thì nhứt đầu, đau bụng hoặc ói mữa, hay nóng sảng chẳng hạn; phải cúng gà, vịt, có người phải cúng tới heo mới mạnh ".
Ông Đầu-Họ nói: " Mình làm nhà Sở Phước-Thiện, tức là của Đạo, chớ phải làm riêng cho mình đâu mà sợ. Hễ Ông Chủ Điền cho thì tôi đốn được chớ không sao đâu" . Đồng thời Ông Đầu-Họ đến bên cây mà Ông Chủ Điền vừa chỉ cho, đứng thẳng người ngó ngay vô thân cây và ngọn cây và nói rằng: " Tôi xin thưa cho Ông Bà vị nào ở nơi cây Đại-Thọ nầy hay, xin quí Ông Bà dời đến nơi khác ở, vì Ông Bà kiếm nơi khác rất dễ. Còn tôi đang cần tạo nhà Sở Lương-Điền Phước-Thiện để cho nhơn-sanh có phương lập công bồi đức, và cũng để làm ra lúa gạo đem về Tòa-Thánh Tây-Ninh cho nhơn công tạo-tác Tổ-Đình dùng. Vì Phước-Thiện mới phôi thai, nên không có tiền mua cây, nay nhờ Ông Chủ Điền hứa cho tôi cây nầy để làm nhà Sở Phước-Thiện và tôi định ngày mai tôi đến đốn cây nầy, xin Ông Bà nào ở nơi cây nầy linh-thiêng chứng-giám chấp-thuận cho ". Khấn xong Ông Đầu-Họ cho Ông Chủ Điền hay, ngày mai lên đốn cây và kiếu ra về.
Qua ngày sau, Ông Đầu-Họ Phước-Thiện mượn một chiếc ghe với 4 người Đạo-Sở Phước- Thiện đem theo rìu búa, cưa, đòn gát. Khi đến, Ông Đầu-Họ vô nhà cho Ông Chủ Điền hay, rồi trở ra tại gốc cây sắp đốn, ngó ngay lên ngọn cây cũng nói y như hôm qua, rồi bổn-thân Ông Đầu-Họ cầm rìu đốn một hơi, rồi trao lại cho Anh Em tiếp-tục đốn cho đến ngã, rồi dứt ra làm hai, tùy theo việc cần dùng và lăn xuống xong, khiêng vô ghe, khi làm xong mặt trời cũng vừa lặn khuất. Anh Em bắt đầu chống ghe ra vừa đến giữa sông, bỗng có một ánh lửa sáng như đèn pin lớn xẹt tới rồi cứ đão qua quanh lại vòng theo chiếc ghe đang chở cây, khiến Anh Em trên chiếc ghe rất hoảng-kinh lo ngại nên nói: " Thưa Ông Đầu-Họ, chắc Ông Bà không cho mình đi nên giáng-hạ theo mình đó."
Ông Đầu-Họ nói: " Mấy Anh Em cứ việc chèo ghe đi, có tôi đây không sao. Nói rồi Ông Đầu-Họ ngước mặt ngó lên ánh lửa sáng và nói: " Ông Bà nào giáng xuống đó, xin nghe tôi nói đây: Tôi là Giáo-Thiện Trần văn Lợi, vâng-lệnh Thầy tôi là Đức Hộ-Pháp, và Hội-Thánh Đại-Đạo Tam-Kỳ Phổ-Độ Tòa-Thánh Tây-Ninh thuyên-bổ tôi xuống đây làm trách-nhiệm Đầu-Họ Phước-Thiện tỉnh Vĩnh-Long để khai mở Cơ-Sở Phuớc-Thiện, nhưng vì mới phôi-thai, Đạo quá nghèo không có tiền mua cây cất nhà Sở, nên phải xin cây nầy của Ông Chủ Điền đem về dùng làm nhà Sở, và tôi cũng đã thưa với Ông Bà ngày hôm qua rồi, sao Ông Bà hôm nay lại còn theo hoài như vậy. Nói rồi hối Anh Em dưới ghe chèo đi mặc dầu ánh lửa sáng không còn bay đến trước đầu ghe và cập sát hai bên ghe, nhưng vẫn bay theo ghe, ánh lửa sáng không lúc nào dứt, có lúc lại sáng rực lên như đèn, rọi sáng cả hai bên mé sông, làm cho những người có nhà dọc theo bờ sông cả thảy đều kinh ngạc, sợ không hiểu là ứng-hiệu gì ?
Những hiện-tượng ánh sáng nầy vẫn theo ghe mãi như vậy, đến lối trên hai ngàn thước mới thôi.
Cách lối tuần-lễ sau ngày đốn cây hôm nọ, có người ở gần nhà Ông Chủ Điền đến cho Ông Đầu-Họ hay, là từ ngày Ông đốn cây đó đến nay, những người đến đó chặt mót nhánh đem về làm củi đều bị Ông Bà quở, đều bị bịnh hết, đã nguyện vái lạy xin hết sức mà cũng không hết, nên nhờ Ông Đầu-Họ có phương chi giúp giùm kẽo họ chết vì bị hành dữ lắm !
Ông Đầu-Họ nói: Ngày mai tôi lên và liền ngày sau Ông Đầu-Họ Vĩnh-Long cùng đi với một vị Đạo-sở đến tận nhà Ông Chủ Điền cho cây hôm trước, và nhờ Ông Chủ Điền cho người nhà của mấy người bịnh hay giùm, nói với họ đến đây, như người nào bịnh nhiều đi không được, thì người thân trong nhà đi thế. Khi tụ đến đầy-đủ, Ông Đầu-Họ nói tại Anh Em lấy củi mà không có xin và tôi cũng chưa hứa cho nên Ông Bà mới quở. Vậy hãy đem hết số củi đã lấy tại hôm nọ đến đây rồi tôi giúp cho là yên chớ không sao đâu.
Khi Anh Chị Em đã đem đủ số củi lấy nơi đây hôm nọ, của ai nấy để riêng đó. Ông Đầu-Họ bước ra sân ngó ngay về phía ci cây đốn hôm trước nói rằng : Thưa Ông Bà ở chỗ cây đaị-thọ, vừa rồi Ông Chủ điền đã cho tôi trọn cây nầy, và Ông Bà đã cho tôi đem về làm nhà Sở Phước-Thiện, còn cái tàng cây, luôn cả nhánh lớn nhỏ. xin Ông Bà cũng cho luôn Anh Em lối xóm đây đem về nấu cơm ăn chớ Ông Bà để lại cũng không dùng việc chi được. Tiếp theo mỗi người có phần củi bước đến hỏi xin và Ông Đầu-Họ đồng-ý cho, thế là những người bịnh vì tại lấy củi nơi đây đều hết bịnh.
Vì những huyền-diệu các Đấng Thiêng-Liêng ban-bố hộ trì nên Bổn-Đạo hiến-thân vào Phước-Thiện tấp-nập, và đồng thời các tỉnh khác trong miền Nam Việt-Nam cũng tương -tợ như vậy, nghĩa là cũng nhờ huyền-diệu việc Giải-Oan, Giải-Bịnh của các Ông Đầu-Họ Phước-Thiện mà người Hiến-Thân vào Phước-Thiện như lượn sóng tràn bờ.
Cũng trong năm Bính-Tý (1936), có lịnh của Ngài Khai-Pháp Chưởng-Quản Phước-Thiện dạy các vị Đầu-Họ Phước-Thiện chọn người đã hiến-thân trọn đời vào Phước-Thiện đưa vào Tòa-Thánh đặng nhập vào công thợ tạo-tác Tổ-Đình lối bốn trăm (400) người, kể cả Nam lẫn Nữ. Đức Thầy dạy, nếu ai bằng lòng hy-sinh làm Tổ-Đình phải Minh-Thệ thủ-trinh trong thời gian tạo-tác Tòa-Thánh, khi làm xong mới lập gia-đình, dầu Nam hay Nữ cũng phải như vậy.
Đến ngày mùng 1 tháng 11 năm Bính-Tý (14/12/1936), khởi công tạo-tác Tòa-Thánh. Các Họ-Đạo Phước-Thiện trong miền Nam Việt-Nam đều tổ-chức Sở Lương-Điền để sản-xuất lương-thực cần dùng nơi Cơ-Sở và giúp-đở cho những người bịnh tật, khốn-khổ tai nàn và dành ra một phần đặc-biệt đem về Tòa-Thánh, cho công thợ tạo-tác Tổ-Đình dùng hằng ngày nơi Trại-Đường, kể cả thợ hồ, thợ mc, thợ cưa, thợ sắt, Sở đắp vẽ, Sở lò gạch, Sở đào đá v.v...
Về ngân-quỷ tạo-tác do Hộ-Viện là Ông Giáo-Sư Thượng-Chất-Thanh giữ, Chức-Sắc các địa-phương dầu Hành-Chánh hay Phước-Thiện cũng đăng nơi Hộ-Viện nầy. Nhưng về các Đầu-Họ Phước-Thiện, sau khi Ngài Khai-Pháp Chưởng-Quản Phưóc-Thiện duyệt chứng xong mới đem qua đăng cho Hộ-Viện. Còn về Lương-Thực thì đầu Hành-Chánh hay Phước-Thiện đều đăng cho Thủ-Bổn Phạm-Môn và Phước-Thiện do Ông Lễ-Sanh Giáo-Thiện Nguyễn văn Gia đảm-trách.
Phước-Thiện chịu trách-nhiệm gồm luôn cả về hành-lý cho Chức-Sắc các Địa-phương và Quan, Hôn, Tang, Tế. Dầu cho Chức-Sắc, Chức-Việc và Đạo-Hữu Hành-Chánh hay Phước-Thiện thì Phước-Thiện cũng phải đài-thọ tất cả, hơn nữa, về Chức-Sắc hay Bổn-Đạo có bịnh hoạn tổn phí về thuốc men thì Phước-Thiện phải hoàn-toàn chịu hết. Vì thế nên từ đó tại Tỉnh thành Tây-Ninh có Thầy Chín Khai ( Đỗ Tâm Khai ) là Đông-Y-Sĩ nổi tiếng giỏi nhứt, nên đa số bịnh nhân đều uống thuốc nơi đây, lúc trước, phần Chức-Sắc và công thợ có bịnh hốt thuốc tại đây đều do Ông Thủ-Bổn Giáo-Thiện Nguyễn văn Gia trả tiền. Đến sau thấy bận-rộn quá mất thì giờ, nên Ông Thủ-Bổn nói với Thầy Chín Khai rằng: Hễ những người ở trong Tòa-Thánh ra hốt thuốc mà có thơ giới-thiệu của tôi thì Thầy biểu mấy em ghi Sổ để đó, cứ cuối tháng tôi ra tính tiền trả một lần.
Về việc tạo-tác Đền-Thánh, vá cả mọi việc về Đạo-sự mãi tiến như vậy cho đến năm Mậu-Dần (1938) có cuộc Đại-Hội Nhơn-Sanh Phước-Thiện mới được chính-thức khai-sanh, do Đạo Nghị-Định số 48 ngày 19 tháng 10 năm Mậu-Dần ( Dl. 10/12/1938 ), tức là Quyền Vạn-Linh công-nhận, Đạo Nghị-Định nầy do Đức Hộ-Pháp và Đức Giáo-Tông Lý Thái Bạch đồng ký tên.
Nguyên văn Đạo Nghị-Định như sau:
Văn-Phòng Hộ-Pháp
Số: 48/PT
Nghỉ vì Hội-Thánh duy có một mà quyền Đạo có bốn phương là:
Nghỉ vì Cơ-Quan Phước-Thiện cốt để mở đường Thánh-Đức cho toàn sanh-chúng có đủ phương-thế nhập vào Thánh-Thể, người Ngoại-Giáo có thể nhờ nơi cửa Phước-Thiện mà hiệp cùng Hội-Thánh. Nên:
Điều Thứ Hai: Chức-Sắc Phước-Thiện chú trọng nhập vào Thập-Nhị Đẵng Cấp Thiêng-Liêng kê 12 sau đây:
Điều Thứ Tư: Cả Cơ-Quan Phước-Thiện đều giao cho Hiệp-Thiên-Đài chưởng-quản.
Điều Thứ Năm: Chức-Sắc Phước-Thiện không có Đạo-phục riêng, duy đặng Hội-Thánh ân-tứ lịnh-bài, và sắc-lịnh kể ra sau đây:
- Minh-Đức và Tân-Dân duy có lãnh cấp-bằng, mặc áo Đại-phục trắng
trong mà thôi, không có dấu hiệu chi ngoại-thể.
- Bậc Chức-Sắc Thiên-Phong hay là Chức-Việc thì mặc đồ Đại-phục của
mình, những người Ngoại-Giáo thì phải mặc khăn đen, áo dài theo Quốc-
phục.
- Thính-Thiện, Hành-Thiện và Giáo-Thiện thì lãnh sắc-lịnh có lịnh-bài
của mỗi phẩm-vị ấy, gắn giữa dây sắc-lịnh ngay ngực.
- Chí-Thiện, Đạo-Nhơn và Chơn-Nhơn mang dây sắc-lịnh phái Thượng
có gắn lịnh-bài mỗi phẩm-vị của họ ngay ngực.
- Phẩm Phật-Tử thì do cơ-bút nơi Chí-Tôn định và mặc sắc-phục chi thì
tự Người định-đoạt.
Điều Thứ Sáu: Sắc-lịnh và lịnh-bài của Phước-Thiện duy mặc nơi các Thánh-Thất và Tòa Thánh để chầu Lễ Đức Chí-Tôn mà thôi, không đặng dùng theo đồ thường thế.
Điều Thứ Bảy: Cả Hội-Thánh Cữu-Trùng-Đài và Hiệp-Thiên-Đài tùy phận-sự của mình thi-hành Đạo Nghị-Định nầy ./.
Giáo-Tông ( Ký tên ) Lý-Thái-Bạch
Hộ-Pháp, Chưởng-Quản Nhị Hữu-Đài, Hiệp-Thiên và Cữu-Trùng, ( ƒn ký ) - Phạm công Tắc
Vâng-lịnh Ban-Hành cho toàn Phước-Thiện.
Khai-Pháp Hiệp-Thiên-Đài Chưởng-Quản S. PT.
Trần Duy Nghĩa
Từ ngày Phước-Thiện được chính-thức là một trong bốn cơ-quan của nền Chánh-Trị-Đạo và phân định rõ phẩm-tước, hơn nữa Đạo-Luật năm Mậu-Dần (1938) lại định rõ về nhiệm-vụ, quyền hạn phân minh thì lại càng tiến-triển khả-quan hơn trước, nhứt là về tạo-tác Tổ-Đình, phần công-thợ hầu hết là người Phước-Thiện, còn về lương-thực công thợ dùng hằng ngày là do toàn Đạo, các địa-phương hợp-sức chung lo, nhưng phần lớn là nhờ các Sở Lương-Điền Phước-Thiện ở các tỉnh Miền Tây, có tỉnh đem về Tòa-Thánh một năm tới gần hai ngàn (2.000) giạ lúa, điển-hình như tại Sở Lương-Điền Phước-Thiện Hồng-Ngự ( Châu-Đốc ), năm Kỹ-Mão (1939) đem về Tòa-Thánh tới hai ngàn giạ lúa (2.000 ), khoai lang và bí rợ chở bằng ghe đem về tới bến Tạo-Tác (ngang ngã ba Mít-Một đi xuống ) rồi xe bò chở về kho Lương-Thực Tòa-Thánh.
Cũng trong năm Kỹ-Mão (1939), cơ Đạo đang tiến-triển thì bỗng nhiên đùng một cái Chính-Quyền Pháp ra lịnh đóng cửa các Thánh-Thất và Cơ-Sở Phước-Thiện trong toàn-quốc, nhưng những vị Đầu-Họ và Đầu-Quận Phưóc-Thiện đã len-lõi ở lại lo trách-nhiệm của mình để tiếp-tục việc kiến-thiết Tòa-Thánh.
Tới kỳ Lễ Hạ-Ngươn rằm tháng 10 Canh-Thìn (1940), các vị Đầu-Họ và Đầu-Quận Phước-Thiện về Tòa-Thánh chầu Lễ Đức Chí-Tôn, sáng ngày 16, Đức Thầy kêu hết qua Hộ-Pháp-Đường rồi Đức Thầy dạy Anh Em đến thưa cho Ngài Khai-Pháp Chưởng-Quản Phước-Thiện hay là: Thầy tôi dạy đến thưa cho Sư-Thúc hay rằng Thầy tôi không cho chúng tôi đi hành-nhiệm Đầu-Họ, Đầu Quận Phước-Thiện nữa. Lúc đó Tòa-Thánh mới làm vừa kín chớ chưa được hoàn-tất. Rồi Đức Thầy cho Anh Em Phạm-Môn phân ra kẽ lo tạo Sở mới, người trở về Sở cũ, lo tìm phương sinh-sống hầu bảo-bọc lẫn nhau trong cơn khốn-khổ.
Bỗng dưng sét đánh ngang mày, khiến toàn Đạo như gà mất mẹ, là ngày 4 tháng 6 nhuần Tân-Tỵ ( Dl. 27/7/1941 ), mật-thám Pháp ở Sài-Gòn đến tại Tòa-Thánh bắt Đức Thầy ( Đức Hộ-Pháp )đem về Sài-Gòn, cách ít ngày sau đó tiếp-tục bắt thêm Ông Khai-Pháp và nhiều Ông khác nữa, kể chung như dưói đây:
Sau khi Pháp bắt Đức Hộ-Pháp và Chức-Sắc Đại-Thiên-Phong đày sang Madagascar, lại thỉnh-thoàng bắt thêm một số Chức-Sắc và Chức-Việc đày đi nhiều chỗ khác nhau đại-lược như:
- Ông Giáo-Sư Thượng-Sáng-Thanh ( sau là Đầu-Sư ) bị đày ra Côn-Đảo.
- Ông Giáo-Sư Thượng-Đứa-Thanh đày ra Bà-Rá.
- Ông Luật-Sư Phan-Hữu-Phước ( sau là Thừa-Sử ) bị đày ra Sơn-La.
- Chánh-Trị-Sự Lê văn Ngà ở xã Gia-Lc, quận Trảng-Bàng Tây-Ninh bị đày ra Côn-Đảo.
- Ông Chánh-Tri-Sự Gạo ( Hương-Cả Gạo ở xã Vĩnh-Kim quận Châu-Thành Mỹ-Tho bị đày ra Côn-Đảo.
Còn một số Chức-Sắc Cữu-Trùng-Đài thì hợp-tác với Nhựt-Bồn và kêu gọi một số Bổn-Đạo đến hảng tàu Michinan kế cầu chữ Y Sài-Gòn núp dưới danh-nghĩa thợ đóng tàu để được sự che-chở của quân-đi Nhựt-Bổn, kỳ thật là liên-hợp với Nhựt để mưu đồ bàn-định kế-hoạch lật đổ chính-quyền Pháp tại Việt-Nam, giành lại chủ-quyền của dân-tộc.
Việc hợp-tác giữa Chức-Sắc Cao-Đài và quân-đi Nhựt mỗi ngày thêm thắt-chặt và Tín-Hữu Cao-Đài gia-nhập vào đây cũng mỗi ngày càng đông thêm. Khi cấp lảnh-đạo nhận thấy lòng yêu nước và thương Thầy đã thật sự nồng-nàn liền tổ-chức thành đi-ngủ như quân-đi rồi luyện-tập thể-thức như quân-đi và bàn định kế-hoạch.
Đến đêm 24 rạng mặt 25 tháng Giêng năm Ất-Dậu nhằm ngày 9-3-1945, Tín-Hữu Cao-Đài tổ-chức thành " Nội-Ứng Nghĩa-Binh " hợp với quân-đi Nhựt lật-đổ chính-quyền Pháp tại Miền Nam Việt-Nam. Chưa kịp tổ-chức nền hành-chánh và quân-đi được vững chắc, kế Nhựt bị Đồng-Minh đánh bại, và Đồng-Minh lại giúp Pháp giành lại chủ-quyền tại Miền Nam, người Pháp lại cố đặt nền Hành-Chánh như trước để cai-trị Miền Nam nhưng vì lòng yêu nước của dân-tc Việt-Nam quá bồng-bột, nên Mặt-Trận du-kích chống Pháp nổi dậy tứ-tung, nhứt là khối Cao-Đài, một là quyết cởi ách nô-lệ giành lại quyền tự-chủ, hai là dốc chí chống lại kẽ thù đã bắt mất người thân yêu tôn-kính của họ là Đức Phạm Hộ-Pháp.
Khi hiểu được mục-đích khối Cao-Đài, nên Pháp muốn xoa dịu lòng căm hận, mới đưa Đức Hộ-Pháp trở về Việt-Nam và trả lại quyền tự-do hành Đạo. Đức Thầy về tới Sài-Gòn ngày 26 tháng 7 Bính-Tuất ( Dl. 22-8-1946 ) và về đến Tòa-Thánh ngày 4 tháng 8 Bính-Tuất (Dl.-30-8-1946).
Vừa về dến Tòa-Thánh, Đức Hộ-Pháp liền tái-thủ Đạo-Quyền, chấn-chỉnh lại các cơ-cấu Hành Chánh-Đạo. Đến tháng 10 năm Bính-Tuất (1946), liền ra lịnh phục hồi Quyền Vạn-Linh tức là tổ-chức Đại-Hội Nhơn-Sanh và Đại-Hội Phước-Thiện, kỳ hội nầy là kỳ Hội Ân-Xá nên việc cầu-phong, cầu-thăng có phần châm-chế, nhờ vậy mà sự kết-quả về vụ cầu-phong được ân-phong vào phẩm Lễ-Sanh và Giáo-Thiện khá nhiều.
Đến cuối năm Bính-Tuất (1946), khi Đại-Hội bế-mạc xong, Đức Thầy liền thành lập Hội-Thánh Phước-Thiện.
Đầu tiên lập trước 4 viện là:
-Ngài Hiến-Đạo Hiệp-Thiên-Đài Phạm văn Tươi, Chưởng-Quản Phước-Thiện.
2/. Thượng-Thống Lại-Viện Phưóc-Thiện Chí-Thiện Lê văn Tri
Phụ-Thống ( chưa có )
3/. Thượng-Thống Lễ-Viện Phuóc-Thiện Đạo-Nhơn Trịnh Phong Cương
- Quan-Sự: Chí-Thiện Huỳnh văn Phương
- Hôn-Sự: Chí-Thiện Tần văn Lợi
- Tang-Sự: Chí-Thiện Phạm công Đằng
- Tế-Sự: Chí-Thiện Phạm văn Lê
4/. Thượng-Thống Học-Viện Phước-Thiện Chí-Thiện Nguyễn văn Gia
- Phụ-Thống ( chưa có )
5/. Qu. Thượng-Thống Y-Viện Phưóc-Thiện Giáo-Thiện Lê văn Thiệt
- Phụ-Thống Y-Viện Phước-Thiện Giáo-Thiện Nguyễn văn Sáng
6/. Thượng-Thống Nông-Viện Phưóc-Thiện Chí-Thiện Lê văn Gấm
- Phụ-Thống Nông-Viện Phưóc-Thiện Chí-Thiện Phạm Duy Oai
7/. Thượng-Thống Lương-Viện Phước-Thiện Chí-Thiện Trịnh văn Phận
8/. Thượng-Thống Công-Viện Phước-Thiện Chí-Thiện Nguyễn văn Lư
- Phụ-Thống Công-Viện Phước-Thiện Chí-Thiện Phạm văn Út
9/. Thượng-Thống Hộ-Viện Phước-Thiện Chí-Thiện Đỗ văn Viện
- Phụ-Thống Hộ-Viện Phước-Thiện Chí-Thiện Lê văn Giờ
Đến ngày 14 tháng Giêng năm Đinh-Hợi (1947), Đức Thầy ban ra Phương Luyện-Kỹ đặng vào con đường Thứ Ba Đại-Đạo.
